Slechts weinig mensen kennen de Academia Belgica te Rome. Nochtans vierde deze Belgische instelling in 2024 zijn 85e verjaardag. Ze werd immers ingewijd in 1939 dankzij de bruidsschat van Prinses Marie-José. Zij was echtgenote van Umberto II, die in 1942 33 dagen koning van Italië was.
Ontstaan
In de Valle Guilia, op een terrein waar in 1911 een internationale tentoonstelling had plaatsgevonden, bood Italië, dat zich op de internationale kaart wilde zetten als natie, aan andere naties land aan in erfpacht. Voorwaarde was wel dat zij op de gronden een gebouw zouden oprichten dat studenten, wetenschappers en kunstenaars van elke natie zou huisvesten.
In de via Omero, ten noorden van de Villa Borghese, ontstonden zo een aantal academies van voornamelijk maar niet uitsluitend Europese landen. De Academia Belgica heeft vandaag als buur het instituut van Nederland. Even verderop dat van Zweden en Denemarken. Recenter van datum als buur is de Egyptische academie. Het Belgische gebouw werd opgetrokken in toenmalige modernistische stijl. De lijnen van het gebouw zelf werden uitgetekend door de Italiaan Cipriani. Jean Hendrickx gaf het interieur een art nouveau-look.
Faciliteiten
De eerste voorzitter van de Raad van Beheer was Franz Cumont, een godsdiensthistoricus en archeoloog die pendelde tussen Parijs en Rome. Hij leidde tal van archeologische projecten en was de eerste om opgravingen te leiden in Dura Europos op Syrisch grondgebied. Hij schonk bij testament zijn persoonlijke bibliotheek aan de Academia Belgica. De bib van de Academia, die intussen ruim 7.000 volumes telt, werd verder gestoffeerd met de nalatenschappen van Henri Pirenne en Pierre Bautier. Naast de gerenommeerde bibliotheek telt de Academia een concertzaal van ruim 100 plaatsen, een conferentiezaal en een aantal kantoren en appartementen. Naar goede Belgische gewoonte kreeg de Academia een Latijnse naam om taalproblemen te vermijden
Doelstelling
Doelstelling van de Academia was van bij de aanvang de bevordering van culturele, wetenschappelijke en artistieke samenwerking tussen Italië en België. Concreet betekent dit dat de Academia voortdurend personen voor zekere periode huisvest. Dat kunnen auteurs, archeologen, kunstenaars, taalkundigen en musici zijn, meer in het bijzonder beloftevolle studenten op al deze terreinen.
Daarnaast worden regelmatig tentoonstellingen en concerten georganiseerd. Binnen de beperkte budgettaire mogelijkheden wordt steeds gezocht naar creatieve partnerships. Ook externe mecenassen die bepaalde projecten genegen zijn, behoren tot de mogelijkheden.
Hoewel de Academia een uitstekende reputatie geniet in Italië, is ze in België zelf minder bekend. Om in contact te komen of te blijven kan je je abonneren op de nieuwsbrief van de Academia Belgica via de website of aansluiten bij de facebookgemeenschap.
